Қазақстаннан астық экспортының қарқыны бірнеше аптадан бері төмендеп келеді. Бұрын нарыққа экспорттаушыларға ҚҚС қайтаруға қатысты Салық кодексіне енгізілген өзгерістер және теңгенің әлсіреуі қысым жасаған болатын. Қаржы министрлігі астық пен майлы дақылдарға экспорттық баж салығын енгізу туралы бастама көтеріп, нарықтағы алаңдаушылықты күшейтті.
«Ішкі және экспорттық бағалар арасындағы алшақтық экспорттаушыларды табыстан айыруды жалғастыруда. ҚР Қаржы министрлігінің бидайға, арпаға, зығыр тұқымына және рапсқа экспорттық кедендік баждарды енгізу бастамасы, сондай-ақ ұлттық теміржол тасымалдаушысы ҚТЖ ҰК-ның теміржол тарифтерін, соның ішінде астық экспортына тарифтерді көтеру туралы соңғы ұсынысы одан әрі белгісіздік тудыруда. Бұл факторлар астық нарығындағы белсенділіктің маусымдық төмендеуімен қатар экспорттың тоқырауына әкеліп соқтыруда», - деді Қазақстанның Астық одағының талдау комитетінің басшысы Евгений Карабанов.Қаржы министрлігінің бастамасын талқылау өткен аптада «Атамекен» ҰКП алаңында өтті. Евгений Карабанов атап өткендей, Қаржы министрлігі дәнді дақылдарға (бидай, арпа) тоннасына 30 доллар және майлы дақылдарға (зығыр және рапс тұқымдары) - кедендік құнының 20% мөлшерінде, бірақ тоннасына кемінде 50 евро экспорттық кедендік баж салығын енгізуді ұсынады. Мәлімделген мақсаттар - бюджеттің кіріс бөлігін толықтыру және ішкі өңдеуді дамыту.
«Бизнес тарапынан кеңеске қатысушылар - бейінді қауымдастықтар мен «Атамекен» ҰКП - бұл бастамаға үзілді-кесілді қарсы шығып, салаға фискалдық қысымның кез келген ұлғаюы ауыл шаруашылығы өндірушілерінің табысын айтарлықтай жоғалтуына және соның салдарынан саладағы мәселелердің шиеленісуіне әкелетінін атап өтті. Соңғы мысал - Салық кодексін өзгерту, ауылшаруашылық өнімдерін экспорттау кезінде ҚҚС қайтару және күнбағыс тұқымына баж салу. Тараптарға өз есептеулері мен негіздемелерін ұсыну ұсынылды», - деп атап өтті Евгений Карабанов.Ол сондай-ақ қазіргі уақытта астықты экспортқа жөнелтудің төмен қарқыны сақталатынын атап өтті. Ішкі нарықтағы бидайдың негізгі сатып алушылары өңдеушілер (ұн тартушылар мен жемдік ұн өндірушілер) болып қала береді. Астық бағасы тұрақтылықты сақтайды.
Өткен аптада 4-сыныпты бидайдың экспорттық бағасы 1 USD/t көтеріліп, 261-265 USD/t (DAP Сарыағаш) құрады.
Арпаға ұсыныстардың экспорттық бағасы DAP Сарыағашта 5 USD/t-ге, 230-235 USD/t-ге дейін төмендеді.
Қазақстанның Астық одағының талдау комитетінің деректері бойынша, 11-17 мамыр аралығында астық бағасы (EXW - элеватор шарттарында, ҚҚС-ты қоса алғанда, тоннасына теңгемен 16%) құрады:
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 23-24%) - 96-99 мың.
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 25-26%) - 97-101 мың.
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 27%) - 104-107 мың.
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 28-29%) - 110-114 мың.
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 30+) - 121-125 мың.
- 4-сыныпты бидай - 95-97 мың.
- 5-сыныпты бидай - 93-95 мың.
- жемдік арпа - 90-93 мың.
- зығыр тұқымдары - 228-233 мың.
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 23-24 %) - 269-273 DAP Сарыағаш
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 25-26%) - 273-277 DAP Сарыағаш
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 27%) - 276-281 DAP Сарыағаш
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 28-29%) - 290-295 DAP Сарыағаш
- 3-сыныпты бидай (желімшесі 30+) - 310-315 DAP Сарыағаш
- 4-сыныпты бидай - 261-265 DAP Сарыағаш
- 5-сыныпты бидай - 256-260 DAP Сарыағаш
- арпа - 230-235 DAP Сарыағаш
- арпа - 255-260 FOB Ақтау
- арпа - 235-238 DAP Достық / Алтынкөл
- зығыр тұқымдары - 520-525 - FCA-жөнелту станциясы
- Қазақстандық ұн (Атта - ауған тартылған ұны) - 265-270
- 1 сұрыпты ұн - 310-315
- жоғары сұрыпты ұн - 400-405
